|
Kraamtijd Van Harte Gefeliciteerd Jullie baby is nu geboren. Of wij waren daar bij aanwezig of je bent in het ziekenhuis bij de gynaecoloog bevallen en nu weer thuis. Je kraamtijd begint nu en het is aan te raden hier nu zoveel mogelijk met zijn drieën van te genieten, je kraamtijd is voorbij voor je het in gaten hebt. Wat kun je van ons verwachten tijdens je kraamtijd? In het kraambed komen wij regelmatig bij jou en je baby kijken of alles goed gaat. Tijdens deze kraambezoeken controleren we bij jou:
en bij de baby:
En verder is er natuurlijk tijd om vragen te beantwoorden of bepaalde zaken uit te leggen. We hanteren het onderstaande schema: Als het je eerste kind is komen we 2de , 4de , 6de en 8ste dag. Is het een volgende baby dan komen we de 2de, 5de en 8ste dag. Het schema kan indien nodig worden aangepast, jouwerzijds bijvoorbeeld bij problemen in het kraambed, onzerzijds bijv. door drukte of het weekend. Ben je bij de gynaecoloog bevallen dan komen we voor de eerste keer bij je, de dag na thuiskomst, er is tenslotte de dag van ontslag nog controle geweest in het ziekenhuis. Het schema is dan afhankelijk van hoelang je in het ziekenhuis hebt gelegen maar we komen dan minimaal 2 keer. Meld ons zelf ook even dat je naar huis gaat, het ziekenhuis hoort te bellen maar door drukte schiet dat er wel eens bij in. Natuurlijk is er ook altijd tijd om nog even de bevalling na te bespreken of om andere zaken te bespreken als bijv. de borstvoeding net even niet lekker loopt. Blijf niet met je onzekerheden zitten en denk niet dat we je vragen raar zullen vinden als je met tranen zit in plaats van de verwachte roze wolk, ook wij snappen die emoties en veranderingen die optreden na je bevalling. Als er geen bijzonderheden meer zijn wordt het kraambed de 8ste dag afgesloten (evenals door de kraamverzorgster) en er worden dan ook nog enkele zaken met je door. De kraamverzorgster Indien je thuis bevalt assisteert zij ons bij de bevalling en is dan dus al aanwezig en blijft dan gedurende gemiddeld 8 dagen na de bevalling bij jullie in huis. Ook hier geldt weer indien je in het ziekenhuis bent bevallen breng je kraamzorgbureau tijdig op de hoogte wanneer je naar huis gaat zodat zij er voor kunnen dat ook je kraamverzorgster er is als je thuis komt. Meestal wordt het als erg prettig ervaren dat er iemand is de eerste week die je in alles helpt, bedenk wel: ze is geen hulp in de huishouding. Tijdens de bevalling wordt de kraamverzorgster gewaarschuwd als je in de laatste fase van de ontsluiting bent aangekomen. Ze ondersteunt jou en je partner en assisteert ons. Na de geboorte kleedt ze de baby aan nadat wij die hebben nagekeken en helpt ze jou met wassen of douchen en zorgt voor een lekker schoon bed en daarna blijft de kraamverzorgster tot alles weer aan kant is, minimaal tot 2 uur na je bevalling. Je kraamverzorgster is als het ware je steun en toeverlaat in de eerste 8 dagen na de geboorte van je kind, zeker als het je eerste is. Zij leert je hoe de baby te baden en alles over de verzorging en het verluieren, ze helpt je met aanleggen aan de borst of legt je uit hoe je flesvoeding klaar maakt. Geeft je allerlei tips en beurt je op als je het even niet ziet zitten. Daarnaast verzorgt ze jouw, je baby en eventuele andere kinderen. Ze controleert of je bloedverlies normaal blijft en of je baarmoeder goed blijft samentrekken, houdt je borsten en borstvoeding in de gaten en kijkt naar eventuele hechtingen; bij bijzonderheden waarschuwt ze ons. Ze zal er voor zorgen dat je huishouden gladjes op rolletjes loopt maar zoals als al eerder gezegd ze is geen huishoudster! De douche en wc. zullen ivm de hygiëne door haar goed worden schoon gehouden, ze zal dagelijks jullie bed en het babybedje verschonen. Ze zal zorgen voor de koffie voor de kraamvisite en voor het eten voor jou en je gezin maar verwacht niet dat je kraamverzorgster het hele huis van boven tot beneden poetst. En je zult zien ze houdt ook nog tijd over om met jou te babbelen en allerlei dingen met je door te spreken en tips te geven. De meeste kraamverzorgsters hebben vaak genoeg ervaring met alles wat er na een bevalling en bij de zorg van een baby komt kijken en dus ook met alle emoties die dat met zich mee kan brengen. Je kunt dus rustig open over alle gevoelens en emoties die los komen met haar praten, ze zal niet raar opkijken want waarschijnlijk heeft ze het meeste allemaal al wel een keer eerder meegemaakt. Heb je gekozen voor wijkkraamzorg dan komt ze maar enkele uren per dag en verzorgt alleen jou en de baby en zorgt voor de rapportage naar ons toe, ze zal dan verder weinig huishoudelijke taken doen. Als het niet klikt tussen jou en de kraamverzorgster Alhoewel het meestal als prettig wordt ervaren een kraamverzorgster in huis, heb je wel meteen een vreemde in huis die de hele dag om je heen draait en zich eigenlijk overal mee lijkt te bemoeien. 1ste Dag Hierna kun je als je normaal bent bevallen lekker onder de douche om even af te spoelen, douche niet te lang en niet te heet omdat door al de veranderingen die meteen na de bevalling gaan gebeuren ervoor zouden kunnen zorgen dat je onderuit gaat. Ben je erg moe geworden van het hele gebeuren dan kan het ook prettig zijn om je op bed te laten wassen door de kraamverzorgster. De kraamverzorgster zal er op toe zien dat je wel plast na de bevalling. Door het ontzwangeren wat al tijdens de bevalling begint ga je overtollig vocht af voeren en dat zorgt dus voor meer urine. Maar vaak voel je geen aandrang omdat je onderkantje wat anders aanvoelt dan normaal: vaak wat opgezwollen, soms wat pijnlijk of vreemd. Door een te volle blaas kan de baarmoeder veel minder goed samentrekken waardoor je ruimer kunt gaan vloeien. Door deze veranderingen door het ontzwangeren kan het ook verstandig zijn rustig overeind te komen en eerst even een tijdje met je benen over de rand van het bed te bungelen, Voel je je licht worden in je hoofd, ga dan weer liggen. Je baby is vaak de eerste dagen wat misselijk zijn omdat ze tijdens de bevalling vruchtwater, slijm en/of wat bloed binnen krijgt en kunnen dat ook uitspugen, wat hij heeft binnengekregen. Het kan handig zijn als je de fles geeft eerst wat water te geven. Je baby is gewend aan een temperatuur binnen in jou buik van 37 graden en zal dus moeten wennen aan de kou waar hij nu in terecht is gekomen. Daarbij komt dat baby's ongeveer de eerste week thermolabiel zijn : dit wil zeggen dat ze heel gemakkelijk de omgevingstemperatuur overnemen. Het is dus belangrijk je baby op de goede temperatuur te houden De beste temperatuur voor een baby is zo ongeveer tussen de 36,4 en 36,9 graden. De eerste dagen is het handig bij het verluieren de billetjes ruimschoots met een vette zalf in te smeren omdat de eerste ontlasting, meconium, lijkt op zwarte pek en zich ook als zodanig gedraagt > erg moeilijk verwijderbaar. De zalf zal er voor zorgen dat verwijderen een stuk eenvoudiger gaat. De eerste dagen zul je ruim vloeien en soms wat (flinke) bloedstolsels verliezen. Het kan dus verstandig zijn de eerste dagen, zeker de nacht, nog een celstof onderlegger te gebruiken als extra veiligheid voor je matras. Ook op het toilet zul je wat gemakkelijker soms enkele stolsels verliezen, schrik hier niet van. Begint het echter te gieteren waarschuw dan de kraamverzorgster of als zij al weer weg mocht zijn ons. Eerste nacht De eerste uren na de geboorte zijn veel baby's erg alert. Ze kijken rond en nemen alles in zich op. Daarna vallen ze vaak een paar uur in slaap, moe van de bevalling en alle indrukken die ze hebben opgedaan. Als de baby dan weer wakker wordt en hij ligt alleen in bed, dan is de kans groot dat hij gaat huilen. 9 maanden lang heeft je baby lekker warm en beschermt in je buik gezeten en in eens is alles anders. Veel meer en andere geluid dan dat de baby gewend was. Eerst was het steeds donker in eens is daar licht; Logisch dat je baby moet wennen aan deze nieuwe buitenwereld en daardoor de eerste dagen en nachten onrustig kan zijn, Zet het wiegje of bedje dicht bij jullie bed in de buurt of neem hem lekker bij je. Jouw vertrouwde geur en geluiden zal hem of haar zeker troosten. Leg je baby tegen je aan of op je buik; mocht ie blijven huilen lekker weer proberen even aan te leggen. Geef je de fles, geef dan regelmatig een klein beetje flesvoeding. Blijven ze huilen probeer dan eens je pink in z'n mondje te stoppen, vaak hebben ze gewoon behoefte om te zuigen. Honger kan het namelijk nog niet zijn de eerste dagen: ze hebben genoeg reserve. 2de dag De borstvoeding moet nog flink gestimuleerd worden dus vaak aanleggen is het motto, echter wil het nog niet zo lukken want tenslotte heeft je baby nog geen honger, forceer niets en dan ook lekker bij je nemen. Zeker als het je eerste kind is zal er nog niet veel voeding komen. De baby kan vandaag nog best wat misselijk zijn maar meestal gaat dat al een stuk beter. (denk ook aan de vitamine-K, deze heb je als het goed is al in huis) Mocht je flesvoeding geven dan wordt de voeding vandaag verhoogt naar 20 cc per voeding. Drinkt je baby het flesje niet helemaal leeg, geen probleem echt honger hebben ze toch nog niet. Zorg er wel voor dat het flesje niet te snel leeg is (normale voedingstijd is gemiddeld 20 min.) want hoe vermoeider de baby wordt van het drinken des te beter slaapt hij. Gaat het te snel zorg dan voor een speen met een kleiner gaatje of schaf een driestanden speen aan. Meestal ben je al voldoende hersteld om alleen te gaan douchen; zet eventueel een (plastic) stoel(tje) in de douche - cabine om eventueel zittend te douchen. Het bloedverlies kan best nog wat aan de ruime kant zijn en ook af en toe nog een stolsel verliezen is heel normaal. Heb jullie een dochter gekregen, dan kan zij een van de eerste dagen soms ook wat bloed verliezen uit de vagina: dit is een pseudo-menstruatie dat wordt veroorzaakt door het weg vallen van jouw zwangerschapshormonen. Mocht je hechtingen hebben probeer dan goed met beide billen op een harde ondergrond te gaan zitten. Dit lijkt vervelender dan het is maar het zorgt er voor dat de wond minder opzwelt door het wondvocht dat gaat ontstaan door het genezingsproces en zal daardoor dan minder spanning geven op je hechtingen: het zal minder trekken. Voor nieuwbakken vader is dit meestal een nogal drukke dag: het kind gaan aangeven, bloementjes kopen voor mama, de kaartjes regelen en allerlei andere boodschappen doen, en dit alles na zo'n indrukwekkende gebeurtenis. De meeste vaders zijn aan het eind van zo'n dag aan het eind van hun latijn, zorg dus voor voldoende rust. Neem samen lekker het middagdutje, het is goed toeven zo even na die emotievolle dagen en vaak toch slapeloze nachten. Note: denk eventueel eens na over een kraamfeest in plaats van al dat wel leuke maar vaak toch vermoeiende kraambezoek. 3de Dag Zelf begin je je meestal weer wat fitter te voelen. Het bloedverlies wordt een stuk minder en door het ontzwangeren neemt je bloedvolume weer wat toe. Vaak begint de derde dag de stuwing toe te nemen (zie hfd. Borstvoeding) Vraag de kraamverzorgster om wat ijs - kompressen, het is voornamelijk de extra bloedtoevoer in je borsten die voor de stuwing zorgt; het ijs zal er voor zorgen dat het wat af geremd wordt en de stuwing wat af neemt. Mocht je flesvoeding geven laat je borsten dan zoveel mogelijk met rust. Draag een goedpassende stevige beha, deze mag redelijk strak zitten. Onder de douche liever geen warm water over je borsten want daardoor gaan de bloedvaten verder open staan en dit stimuleert dan de stuwing. De flesvoeding wordt vandaag op gehoogd naar 30 cc. Voor of tijdens de bevalling heb je je darmen vaak al zo leeg geperst dat het meestal een paar dagen duurt voor dat je weer naar het toilet moet. Het zal vaak rond dag 3 of 4 komen, houd al wat rekening met je eten. De derde dag kun je, als je je goed voelt, een keer naar beneden gaan om koffie te drinken of te eten. Ga nog niet naar beneden als er visite is, dit vraagt toch vaak teveel van je. Onderdruk het liever niet, laat ze maar lekker lopen: het lucht meestal een heel stuk op. Het is heel normaal dat je het even niet ziet zitten en door het te laten gaan en door er met je partner, ons, je bezoek of je kraamverzorgster over te praten zul je zien dat het meestal na een dag al weer over is. (soms kan het prettig zijn het kraambezoek te beperken) Vaak wil de stoelgang rond deze dag wel spontaan op gang komen. Belangrijk is het wel om de tijd te nemen om naar het toilet te gaan. Heb je hechtingen? Je zult zien dat het reuze meevalt en de angst die je er voor had ongegrond was. Heb je erg veel stuwing druk dan achter de tepelhof voor het aanleggen de voorraadholte wat leeg, zo kan je baby gemakkelijke aanhappen. Het flesje mag ook weer wat voller > 40 cc. 5de Dag Ga er dan ook echt van genieten en doe bijvoorbeeld vandaag de baby zelf voor het eerst eens in bad. Indien het niet je eerste kind is zal vandaag door ons het hielprikje worden gedaan. (zie: hielprikje) Mocht je alsnog geen ontlasting hebben gehad dan zal, na overleg met ons de kraamverzorgster je een microlax geven om dit te bevorderen. Bij flesvoeding: het mag naar de 50 cc. 6de Dag Het navelstompje is nu zwart van kleur en helemaal ingedroogd, vaak valt het stompje er ronde de zesde dag af. Hierna kan het soms wat bloeden of een beetje pussen > dit is heel normaal, er is tenslotte gewoon een wondje ontstaan dat moet helen, maak het enkele keren per dag er om heen schoon met alcohol en doe er eventueel een steriel gaasje op. Indien je baby iets geel is geweest dan zul je zien dat het vanaf nu met de dag minder wordt en ook niet daarvoor geprikt hoeft te worden. Is het je eerste baby dan krijgt hij vandaag wel zijn eerste prikje: het hielprikje. Vaak voor de moeder heel emotioneel maar bedenk het is niet meer dan jou vingerprikje in de zwangerschap, hij schrikt er alleen maar van en dan is het al over. Het huilen er na komt omdat de baby het voetje terug wil trekken en dat houden wij nu juist vast om het bloed op de kaart te kunnen doen. (zorg eventueel voor een lekker warm rechtervoetje) Het is een goede troost om na het hielprikje je baby even aan te leggen. Het flesje mag naar 60 cc. 7de Dag Normaal ben je nu al aardig op de been maar mocht dit nu niet zo zijn bespreek dit dan met ons zodat we samen naar eventuele oorzaken kun kijken. Indien echt nodig kan er eventueel verlengde kraamzorg worden aangevraagd Het is wel verstandig je middagdutje voorlopig nog te handhaven. De borstvoeding begint normaal gesproken nu lekker te lopen, soms zelfs al over te lopen > dit is heel normaal, binnen enkele dagen gaat de voeding zich reguleren naar het drinkgedrag van je kind en wordt het lekken een stuk minder. Mocht de borstvoeding nu nog steeds niet willen lukken zullen we overwegen om onze lactatiekundige in te schakelen om je te helpen. (zie hfd. voorbereiding op de borstvoeding in de zwangerschap) Het flesje mag alweer naar de 70 cc. Je bloedverlies is nu ondertussen een stuk minder en begint te lijken op een normale menstruatie; je kunt het meestal nu wel met een normaal maandverbandje af. Een enkel klein stolseltje kun je nog wel eens zien. Het is vaak wel een dag met 2 gezichten: enerzijds is het leuk om weer je eigen leventje op te pikken zonder al die vreemden steeds in je huis, anderzijds het gevoel: help, ik sta er alleen voor. Ons advies: "Denk logisch, gebruik gewoon je gezonde verstand en ga op je eigen intuïtie af". Laat je hoofd niet op hol brengen door allerlei goed bedoelde adviezen van velen om je heen > het ene oor in, haal er uit waar je van denkt daar heb ik iets aan, de rest het andere oor weer uit; tenslotte moet het kind opgroeien bij jullie en niet bij een ander gezin. We zullen deze laatste dag nog een afsluitend gesprekje met je houden waarin we nog een aantal zaken of adviezen met je zullen bespreken: Bodylanguage: Luister naar je eigen lichaam. Het ontzwangeringsproces duurt waarschijnlijk langer dan men denkt en onderschat ook de emotionele verwerking van het krijgen van een kind niet. Heb je je rust nog nodig pak het dan ook. Het kan prettig zijn de tweede week in te gaan als je partner dan nog een weekje vrij is zodat je rustig de tijd hebt samen te wennen. (het huishouden is dan net even minder belangrijk) Bloedverlies: je bloedverlies kan door je toenemende activiteiten wel wat gaan variëren, de ene dag wat minder, de andere dag wat meer. Gemiddeld houdt het vloeien 4 tot 8 weken aan, waarbij het gedurende de tijd steeds minder wordt en bij enkele weken meestal overgaat in een wat bruinige en het laatst een wat gelige sereuze afscheiding. Af en toe nog een stolsel verliezen is heel normaal. Consultatiebureau: dit gaat de zorg voor je baby van ons over nemen. Woon je in Leiden dan hoef je niets te doen, de burgerlijke stand geeft het aan het consultatiebureau door. Woon je buiten Leiden dan meld je je kind aan op het centrale nummer: 071 - 4093333. Het jouw betreffende consultatiebureau neemt dan later contact met je op om een afspraak te maken voor een intake en de vervolgcontroles. Om eventueel een keer extra tussendoor te wegen kunt je altijd even binnen lopen. Heupjespoli: er bestaat de mogelijk om in de 2de levensweek (niet ouder dan 3 weken) de heupjes van je baby gratis te laten controleren op de aanwezigheid van heupdysplasie (= het niet goed passen van de kop en kom van het heupgewricht) Iedere donderdagochtend van 08.30 tot 11.00 in het LUMC vrij inloopspreekuur: Poli orthopedie, K2 Q (alvorens je wordt geholpen moet je wel eerst een intakeformulier invullen) Vrijen: mag je weer wanneer jij er aan toe bent. We adviseren wel het liefst de eerste 3 weken te wachten (die tijd heeft je baarmoedermond nodig om dicht te gaan) om de kans op infectie te verkleinen. Het dient aanbeveling, zeker na de bevalling van je eerste kind, de eerste keren een glijmiddel te gebruiken (K-Y gel). Anticonceptie: Geef je borstvoeding dan adviseren we om het eerste halfjaar niet de pil te gebruiken omdat bij sommige de borstvoeding zou kunnen remmen, gebruik dan liever condooms. Geef je de fles dan kun je na ca. 14 dagen (bijv. op een vrijdag) beginnen met de pil, gebruik de eerste strip ook nog condooms omdat de hormonen zich nog moeten instellen. Overweeg je een spiraal, laat het niet te snel zetten omdat je baarmoeder nog vrij samentrekkeriger is na een bevalling en dit extra buikpijn en/of bloedverlies kan opleveren. Nacontrole: er bestaat altijd de mogelijk om na ca. 6 weken op nacontrole te komen indien daar behoefte aan is. Deze nacontrole is actie gericht dwz. heb je bepaalde klachten dan wordt daar naar gekeken. Dus heb je bepaalde klachten, problemen, vragen of wil je nog dingen met ons bespreken > maak een afspraak via onze assistente, tel.: 0900-2782783 Was je tevreden over onze zorg, fijn te horen maar ook als je klachten had of gewoon kleine irritaties, vertel het ons. We doen ons best en willen dit graag nog verbeteren maar we kunnen dingen alleen veranderen als we ze van jullie horen. |
Astarte |