Home » Kraambed » 1ste jaar in vogelvlucht
1ste jaar in vogelvlucht
Voorwoord
De eerste 12 maanden in vogelvlucht
De eerste keer aan de borst, de eerste poepluier en het eerste badje. Er gebeurt nogal het een en ander voor de eerste keer als jouw baby net is geboren. Maar eigenlijk staat z'n hele eerste jaar in het teken van de 'eerste keren'. In vogelvlucht gaan we even door de eerste 12 maanden waar je kunt lezen wanneer je de eerste tandjes kunt verwachten, in welke maand je kindje zich kan gaan omrollen en wanneer jouw kindje de eerste voorzichtige stapjes gaat zetten.
Note: Iedere baby ontwikkelt zich lichamelijk gezien op een ander tempo. Wij hebben er voor gekozen om in deze vogelvlucht gemiddeldes te noemen. Dat wil niet zeggen dat 'jouw' baby hier dan ook aan moet voldoen. Sommige baby's vinden het belangrijk om lichamelijk dingen te kunnen. Deze baby's hebben een grotere motivatie en zullen eerder dingetjes met hun lichaam willen en kunnen doen. Andere baby's hebben meer interesse in het observeren van de wereld om zich heen. Zij hebben een andere motivatie en zullen derhalve minder snel de lichamelijke trucjes door hebben. De manier waarop jouw baby zich lichamelijk ontwikkeld zegt dan ook helemaal niets over de slimheid of intelligentie van je baby.
Eerste maand
Het is even wennen aan het leven buiten de buik
Elkaar leren kennen; dat is het eigenlijk het belangrijkste in deze eerste maand. Samen een band opbouwen. Je baby is afhankelijk van jou. Juist dit gevoel van verantwoordelijkheid voor je baby is voor iedere moeder zo speciaal. Maar je baby komt niet helemaal afhankelijk en blanco op deze aardbol... Hij kan al een heleboel!
Sociaal emotionele ontwikkeling
Omdat jouw baby je nog niet kan vertellen wat hij wil of voelt, is huilen de enige manier van communiceren met jou. Je zult merken dat hij op verschillende manieren huilt. Hij heeft een huiltje dat betekent dat hij honger heeft, eentje om je te vertellen dat hij zich eenzaam voelt en eentje om te vertellen dat hij niet in z'n hum is. Misschien heeft jouw baby zelfs wel meer soorten huiltjes. Je zult merken dat je binnen een hele korte tijd weet wat welk huiltje betekent en herkent en hoe je er het beste mee om kunt gaan. Jij en je baby leren elkaar kennen...
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby's hersentjes zullen niet echt drastisch veranderen in de eerste levensmaand. Wel zijn die hersentjes constant bezig om alle informatie die tot hem komt (= alles wat hij hoort, ziet, voelt en proeft) op te slaan. Hij heeft al onbewust een voorkeur voor bepaalde dingen. Als hij iets leuk vindt zal hij er zelfs geconcentreerder mee bezig zijn. Dit kun je makkelijk zelf uit testen. Pak een speeltje dat niet te groot is en contrasterende kleuren bevat. Houdt dat op zo'n 30 centimeter afstand van je baby en beweeg het langzaam van links naar rechts. Je zult zien dat je baby het volgt. Hij kijkt met open ogen en slaat alle informatie in zijn hersentjes op.
Lichamelijke ontwikkeling
Je baby kan zijn hoofdje al een beetje optillen als hij op zijn buikje ligt. Vroeger dacht men dat dit goed was om te oefenen. Daar kreeg je baby goed getrainde nekspieren van. Nee dus. Je baby is hier de eerste zes weken nog niet aan toe om deze spieren te trainen. Leg je baby het liefst op zijn ruggetje. Zo voorkom je dat je baby gemakkelijk kan stikken en kan hij zijn ruggetje en nekje goed ontspannen.
Tip:
• Je baby kun je ook in een draagdoek of een babybag bij je dragen. Hij is dan altijd bij je en jij hebt toch je handen vrij!
Ontwikkeling van de handjes
Je baby kan zijn handjes nog niet bewust 'besturen'. Toch gebruikt hij ze onbewust wel. De grijpreflex die iedere pasgeboren baby heeft zorgt er bijvoorbeeld voor dat hij zijn vingertjes automatisch om jouw vinger heen klemt als je deze in zijn handpalm legt.
Zien, horen, ruiken, voelen en proeven
Een pasgeboren baby herkent de stem van zijn moeder én die van de mensen die erg vaak bij hem in de omgeving verblijven. Denk hierbij aan je partner en eventuele andere kinderen. Die stemmen herkent hij al uit de tijd dat hij in jouw buik zat. Niet alleen de stemmen maar ook het 'ritme' van een taal herkent hij al. Je baby maakt dus al onderscheid tussen Nederlands, Italiaans of een Aziatische taal!
Kleur bekennen
Je baby houdt het meest van objecten met contrasterende felle kleuren of schaduweffecten. Hij ziet het scherpst op een afstand van zo'n twintig tot dertig centimeter van zijn gezicht. Op die afstand kan hij zijn zicht goed scherpstellen. Daarbuiten neemt hij wel waar maar op een zeer beperkte manier. Zijn oogspieren zijn nog te slap om goed te kunnen focussen op grote afstanden. Hij heeft bijv. ook geen besef van het einde van de kamer waar hij zich in bevindt. Hij ziet immers de deuren en muren niet. En ook al zou hij die wel zien, hij snapt niet wat die betekenen. Hij weet niet dat achter die muren de wereld verder gaat. Het is dus heel normaal dat je baby gaat huilen als je iets verder van hem af bent of naar de gang loopt. Stel hem gerust en praat tegen hem zodat hij je stem hoort en zo leert dat je niet weg bent maar dat je alleen uit zijn zicht bent.
Geur herkennen
Zijn neusje en het vermogen om geuren te onderscheiden is erg goed. Dit kan hij zelfs al direct na de geboorte waardoor hij binnen de kortste keren jouw geur herkent: hij kan dus ruiken waar je bent. Moeder natuur heeft hem deze gave mee gegeven om altijd te weten waar zijn voeding is. Je zult merken dat je baby niet alleen jouw geur maar ook die van je tepel kan ruiken. Die geur werkt als een magneet op hem. Automatisch zoekt hij de tepel op en begint er aan te zuigen. Je baby doet dit trouwens niet alleen met de hulp van zijn goede reukvermogen. Hij heeft namelijk ook een extreem vermogen om verschillen in warmte op te sporen. Je tepel is namelijk net iets warmer dan de rest van je lichaam.
Tweede Maand: Het begint al een beetje te wennen aan het leven buiten de buik
Jullie zijn nu al weer een aantal weken samen en je kent elkaar al beter en beter. Hij groeit met de dag en gaat steeds bewuster met zijn lijfje en de dingen die hij daarmee kan doen om. Je baby is hard op weg om snel groter te groeien!
Sociaal emotionele ontwikkeling
Je merkt steeds beter dat je baby op je begint te reageren. Hij kijkt op een bepaalde manier naar je als je hem aanspreekt. De expressie van zijn gezichtje vertelt je al een heleboel: je ziet er aan of hij het fijn heeft, of dat hij verdrietig is en of hij iets leuk of juist niet interessant vindt. Kortom: jullie beginnen elkaar al best een beetje te leren kennen. Hij weet dat hij bij jou hoort en ziet jullie nog steeds als een twee-eenheid. Dat betekent dat hij geen onderscheid maakt tussen zichzelf en jou. Voor zijn gevoel zijn jullie één. Wij volwassenen kunnen ons dat eigenlijk niet meer voorstellen.
Een leuk testje
Loop eens een heel klein stukje weg en loop dan al pratend naar je baby toe. Je zult merken dat je baby met elke stap die jij dichter bij hem komt enthousiaster zal worden!
Hij observeert je
Nog steeds zijn er zogenaamde geleerden op de wereld die denken dat baby's van twee maanden bijna niets kunnen. Onzin. Je baby probeert jou zelfs al na te doen. Ga voor je baby zitten en praat tegen hem met extra overdreven mondbewegingen. Gebruik je mond en lippen dus extra goed. Hou dit een paar minuten vol en je zult zien dat je baby dit dan ook gaat proberen na te doen en ook met zijn mondje gaat bewegen!
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby is de hele dag door maar bezig om zijn nieuwe wereld te leren ontdekken. Alle informatie die hij op deze ontdekkingsreis tegenkomt slaat hij op in zijn hersentjes. Dat wil niet zeggen dat je baby iedere dag een beetje 'slimmer' wordt of meer kan. Je baby's hersenen groeien namelijk niet geleidelijk maar in sprongetjes. Je zult zien dat je nog vaak zult merken dat je baby opeens veel meer kan. Er lijkt een nieuwe wereld voor hem open te zijn gegaan. Vaak wordt zo'n doorbraak voorafgegaan door een periode van hangerigheid, slecht eten en veel huilen. Dit zijn vaak tekenen dat zich een sprongetje aankondigt. Als je baby vijf weken is maakt hij z'n eerst sprongetje. Houd wel rekening met het volgende: de hersentjes ontwikkelen zich in en later buiten je buik. Dit sprongetje maakt je baby dus ongeveer vijf weken na de uitgerekende datum en niet vijf weken na zijn geboorte datum!
Lichamelijke ontwikkeling
Je baby zal zijn hoofdje al van links naar rechts kunnen bewegen. Hij heeft dus in een aantal weken al geleerd hoe hij dat moet 'besturen'. Een hele mijlpaal want door controle te hebben over zijn hoofdje kan hij veel meer waarnemen en wordt zijn wereld steeds groter. De bewegingen die je baby maakt worden steeds soepeler. In tegenstelling tot de ontwikkeling van zijn hersentjes gaat de lichamelijk ontwikkeling wel op een redelijk geleidelijke manier. Je baby krijgt zijn lichaam dus iedere dag een beetje meer onder controle.
Van onbewust tot bewust...
je baby werd geboren met een aantal reflexen. De dingen die hij deed en kon, zonder dat hij wist dat hij ze deed en kon. Die reflexen zijn nu bijna allemaal verdwenen.
Derde Maand: Steeds meer baby...
Voor anderen is jouw baby misschien nog heel klein maar voor jou is hij al zo groot. Jullie hebben samen al een echt communicatiesysteem ontwikkeld. Je baby wordt al iets meer op de buitenwereld geconcentreerd. Hij krijgt steeds meer interesses in alles om hem heen.
Tip:
• Als je baby na je zwangerschapsverlof naar een dagopvang gaat doe je er verstandig aan om hem in deze maand al te laten wennen. Niet alleen je baby zal trouwens moeten wennen, jij ook!
Sociaal emotionele ontwikkeling
Je baby gaat nu steeds bewuster naar je lachen. Je ziet dat hij steeds meer naar de buitenwereld gaat kijken. Vanuit de kinderwagen observeert hij andere mensen, kijkt hij naar bewegende takken en geniet van dieren. Je baby zal ook steeds meer met je willen communiceren. Hij maakt allerlei typische babygeluidjes: de eerste vorm van praten. Deze babytaal noemen we tateren. Uit onderzoek blijkt dat baby's onderling deze verschillende babygeluidjes wel begrijpen. Maar wij niet!
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby's hersentjes veranderen zoveel in deze maand dat hij maar liefst twee sprongetjes maakt! Je baby leert dus erg veel en erg snel. Daar geniet hij waarschijnlijk zelfs nog het meest van. Deze maand is hij bijzonder geďnteresseerd in alles met een vloeiende overgang. Zoals tonen die soepel van hoog naar laag gaan of andersom. Of van een langzaam en soepele handbeweging. Tijd dus voor mama om een privé ballet- en zangvoorstelling te geven!
Lichamelijke ontwikkeling
Je ziet dat je baby met de dag sterker wordt. Zijn ruggetje en nekje zijn nog vrij kwetsbaar om dat grote hoofd in balans te houden maar hij probeert het steeds vaker en met steeds meer succes: hij kan zijn hoofdje nu af en toe al een tijdje omhoog houden. Niet alleen zijn hoofdje kan hij omhoog krijgen, zijn lichaampje ook! Als je de baby op zijn buik op de grond legt zal hij zijn lijfje met z'n armpjes omhoog kunnen drukken. Dit is dus al echte krachttraining voor je baby. Laat hem wel oefenen maar niet te lang: jij ziet zelf het beste wanneer je baby moe begint te worden.
Ontwikkeling van de handjes
Je baby heeft al behoorlijk goed door waarom hij 2 handjes heeft. Hij weet dat hij er iets mee kan doen. Maar hoe en wat? Dat gaat jij steeds meer ontdekken. De ene baby ontdekt zijn handjes wat sneller dan de ander. Hij kijkt eerst naar iets dat hij interessant vindt en langzaam zie je zijn hele lijfje van enthousiasme beginnen te bewegen. Zijn beentjes gaan schoppen en hij strekt z'n armpjes uit. En dan komt de dag dat hij het opeens snapt: hij strekt één arm uit en pakt het speeltje. Sommige baby's doen dat al als ze drie maanden zijn. Maar de ene baby is gewoon sneller in zijn ontwikkeling dan de andere baby. Daarom is het altijd moeilijk om aan te geven wanneer een baby iets voor de eerste keer kan. Iets snel kunnen doen zegt overigens helemaal niets over slimheid of intelligentie.
Andere vaardigheden van de handjes:
Vierde Maand: Dol op korte acties
Een paar maanden geleden was je baby nog zo afhankelijk. Hij kon bijna niets met zijn lichaampje en wat hij kon, deed hij onbewust. Dat is nu wel anders. Hij maakt heel actief deel uit van het leven. Je baby begint de dagelijkse handelingen zoals het borstelen van zijn haartjes of het vallen van iets door te krijgen en kan daar intens van genieten. Hij kijkt naar de kleine dingentjes in het leven: een gave die wij als volwassenen vaak zijn kwijt geraakt...
Sociaal emotionele ontwikkeling
Misschien vermoedde je het al maar het is echt waar: je baby herkent zijn eigen naam en snapt dan ook dat je hem bedoeld. Je baby snapt nu ook dat jij eventjes achter hem kan staan zonder dat je helemaal weg bent. Hij zoekt je dan wel, kijkt achterom om te kijken waar je bent. Kortom: hij kan contact maken met je op een andere manier dan alleen maar door huilen om je te vertellen dat hij je wil zien.
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby is deze maand helemaal in zijn nopjes als er korte acties te zien zijn. Een gebeurtenis die begint en dan snel eindigt. Eén korte handeling. Een bal die valt, mama die haar haren kamt, een boekje dat je pagina voor pagina omslaat. Allemaal gebeurtenissen met een vast patroon. Hij weet hoe het begint en hoe het eindigt. Eindeloos herhalen hoort erbij...
Lichamelijke ontwikkeling
Je baby drukt zich op als hij op zijn buik ligt en beweegt al op en neer. Hij heeft een steeds betere controle over zijn hoofdje, al moet je nog wel steeds het hoofdje ondersteunen. Sommige baby's kunnen met deze leeftijd zelfs al in een kinderstoel zitten. Natuurlijk gebruik je wel een stoelverkleiner zodat je baby niet uit de stoel glijdt. De echt lichamelijk geďnteresseerde baby's gaan zich in deze maand omrollen van buik naar rug en weer terug.
Ontwikkeling van de handjes
In een razendsnel tempo leert je baby zijn handjes op een goede manier te gebruiken. Je zult zien dat hij echt begint met het betasten van bijv. speelgoed. Hij ontdekt nu steeds meer met zijn handjes. Een grote stap voorwaarts want tot nu tot kon hij dat alleen maar met zijn ogen en oren. Je baby moet zijn handjes echter nog wel op een verfijnde manier leren te gebruiken (de fijne motoriek). Het betasten en ontdekken van spullen zal nu nog op een vrij grove manier gaan (de grove motoriek). Je baby kan moeilijk afstanden inschatten en zijn hersenen nog geen opdracht geven om zijn handen zo te sturen dat ze precies bij het object komen. Hij moet dat allemaal nog leren.
Omdat zijn hersentjes het vermogen wel hebben kan hij dat nu ook gaan leren. Maar dat duurt nog weken. Want, net zoals bij alles in het leven, als de hersenen een vermogen hebben, betekent dat niet dat je lichaam ook de vaardigheid heeft. Tussen het in theorie kunnen met je hersenen en het ook uitvoeren met je lichaam zit een hele keten aan activiteiten. Als je die hele keten onder de knie hebt kun je het pas goed maar je baby oefent met alles dat hij vastpakt.
Tip:
Help je baby om iets te pakken, draai het object zo dat hij zijn handjes er gemakkelijk omheen kan doen. Laat hem zien dat je supertrots op hem bent als het lukt: baby's groeien van complimentjes!
Vijfde Maand: Al beginnen met regels?
Je spreekt samen jullie eigen geheimtaal en je baby snapt al erg veel van zijn normale dagelijkse leventje. Hij snapt het al zo goed dat hij zelfs de afwijkingen in het normale patroon gaat herkennen. Allemaal geleerd in slechts 5 maanden. Leerden wij nog maar zoveel en zo snel...
Note:
• Je kunt je baby nu zijn eerste fruithapje gaan geven. Het kán, want persé nodig is het nog niet. De borst is nog steeds voldoende.
Je baby heeft nu al een aantal maanden geobserveerd hoe jij je gedraagt in het leven. Dat doet hij niet bewust, maar onbewust. Je zult nu merken dat jouw baby gedrag dat jij vertoont overneemt en gaat imiteren. Hij zwaait misschien ook gedag naar iemand, imiteert de manier waarop jij praat en schudt ook nee of ja als jij dat doet. Vanaf nu is het dan ook extra opletten met je eigen gedrag... Je baby maakt echt al klanken die op woorden lijken. Jij verstaat zijn eigen taaltje waarschijnlijk als de beste, anderen kunnen er geen chocola van maken. Hij snapt dat ´We gaan boodschappen doen´ betekent dat jullie de deur uit gaan. Hij begint ook te snappen dat ´nee´ ook echt ´nee´ betekent.
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby is deze maand voornamelijk geďnteresseerd in het doel van dingen. Natuurlijk wel op zijn hele, hele simpele manier. Hij snapt dat hij iets op moet tillen om eronder te kijken. Hij gooit bijv. expres de vuilniszak om zodat hij kan zien wat erin zit. Hij snapt vanaf nu ook steeds beter wanneer iets afwijkt van het normale patroon en daar is hij erg in geďnteresseerd. Hij zal bijv. graag kijken naar de kat die opeens een gekke bui heeft en even niet meer weet waar hij het zoeken moet. Je baby snapt dat dit gedrag normaal niet bij de poes hoort en zal het gekke gedrag vol interesse gadeslaan.
Lichamelijke ontwikkeling
Je baby zal deze maand gaan buikschuiven. Het duurt nog even voordat hij kan kruipen maar dit is zijn eerste aanzet. Hij drukt zijn bovenlichaam omhoog met zijn armen en wil zo graag vooruit proberen te komen. Hij valt vaak, soms best hard maar toch zal hij het blijven proberen. Je baby is een echte doorzetter. Eindelijk lukt het: hij schuift met zijn buikje over de vloer. Maar waarschijnlijk tot zijn grote verbazing schuift hij achteruit! Heel normaal. Om te kunnen kruipen moet je baby heel erg veel spieren aansturen en heel erg veel onderlinge verbindingen in evenwicht met elkaar krijgen. Zijn hersentjes sturen dat ingewikkelde proces aan maar je zult zien dat hij dat steeds meer onder de knie gaat krijgen. En in dit geval letterlijk!
Ontwikkeling van de handjes
De fijne motoriek ontwikkelt zich steeds beter bij je baby. Met fijne motoriek bedoelen we die dingen die we doen waarbij we ons lichaam op een specifieke manier aansturen om iets te bereiken. Denk bijvoorbeeld aan het schrijven, het vastpakken van je pen of van een glas. Je baby is hier druk mee aan het oefenen. Je zult zien dat hij nu al in staat is om een object van de linker naar de rechterhand over te brengen. Hij zal ook niet meer zo vaak misgrijpen als hij iets wil pakken.
Misschien begint je baby zelfs al een balspelletje met je te spelen: ga tegenover elkaar zitten en rol de bal voorzichtig naar hem toe. Kies voor een bal die je kan inknijpen, dus waar je baby 'grip' op heeft. Een bal waarbij je de handen om de bal heen moet leggen is nog te moeilijk voor je baby. Je baby doet ook steeds meer dingen met zijn handjes die je misschien niet zo fijn vindt. Dus extra aandacht besteden aan de sokjes en slofjes deze maand. Het is namelijk zo leuk om ze steeds uit te trekken en onderweg zomaar ergens neer te gooien...
Zesde Maand: Zijn wereld vanuit een ander perspectief
Een half jaar alweer, wat een mijlpaal. Niet voor wat betreft onze jaartelling maar voor alle nieuwe dingen die hij al kan. Je baby praat al op zijn eigen bijzondere manier met jou. Hij zit rechtop en is daarmee al een stuk zelfstandiger geworden. Hij weet precies wat hij moet doen om jouw aandacht te trekken...
Tip:
• Waarschijnlijk krijgt je baby binnenkort zijn eerste tandje! Haal daarom alvast een bijtring in huis. Dat kan de pijn van door komen verzachten.
Sociaal emotionele ontwikkeling
Je baby is nu in staat om de eerste verfijning in zijn taalgebruik aan te brengen. Taal is tenslotte veel meer dan woorden in een bepaald verband. De manier waarop je iets zegt, de intonatie in je stem, zegt ook veel. Je baby kan vanaf nu ook die 'toontjes' in zijn stemmetje leggen. Je zult horen dat hij daarmee gaat experimenteren. Dat is meer dan taal en communicatie. Je baby leert op een sociale manier in te spelen op zijn omgeving. Op een primitieve manier natuurlijk. Praat daarom veel tegen je baby. Daar leert hij van en zal hij eerder in staat zijn om echt te communiceren. Je baby weet ook precies waar jouw 'zwakke' punten zitten. Als hij aandacht wil hebben en ziet dat je bezig bent zal hij zijn hele trukendoos opentrekken om je aandacht te verkrijgen.
Ontwikkeling van de hersenen
Jouw baby is deze maand begonnen om de hersencapaciteiten die hij heeft verworven beter onder de knie te krijgen. Klinkt ingewikkeld maar dat is het niet. Je baby krijgt opeens nieuwe mogelijkheden met zijn hersentjes maar het in praktijk brengen van die mogelijkheden duurt een tijdje. De vorige keer dat je baby's hersentjes nieuwe capaciteiten kregen was met 26 weken na de uitgerekende datum. Daarin leerde hij verbanden te leggen. Hij is nu druk bezig om al deze verbanden in het leven te ontdekken.
Lichamelijke ontwikkeling
Kon je baby tot nu toe alleen nog maar liggen en voorzichtig zitten in zijn wipstoeltje, vanaf nu breekt er een heel nieuw tijdperk voor hem aan. Je baby kan zitten! Moet jij je voorstellen wat een grote stap dit voor hem is. Hij kan de wereld zelfstandig vanuit een heel ander perspectief bekijken. Vanuit een hogere positie dan de horizontale, liggende positie van waaruit hij de wereld tot op heden bekeek. Hij moet dan ook erg wennen aan het feit dat hij zijn lichaam (en de bijhorende coördinatie) zo moet instellen dat hij stabiel rechtop blijft.
Een grote klus dus. Vooral als je baby ergens anders mee bezig is zoals een speelgoedje betasten, dan vergeet hij even dat hij zich ook op zijn coördinatie moet richten. Het resultaat: hij valt. Bescherm je baby daarom met je voedingskussen. Dat kun je gebogen om hem heen leggen. Je baby valt dan niet hard en leert toch dat hij zijn evenwicht in de gaten moet houden. Interessant hč? Wij doen dingen onbewust die voor je baby nog zo ontzettend moeilijk zijn. We doen iets terwijl we zitten. Over dat zitten denken wij niet na. We zijn bezig met dat andere. Je baby moet dat echter nog onder de knie krijgen.
Zevende Maand: Safety first
Misschien lijkt je baby nog totaal geen interesse te hebben in het kruipen. Toch kan dat nu ergens zomaar van het ene op het andere moment gaan gebeuren. Tijd dus om je huis helemaal babyveilig te maken. Beter te vroeg dan te laat!
Tip:
• Zet de bodem van de box en het ledikantje omlaag. Je weet nooit of jouw baby opeens gaat staan en eruit valt...
Sociaal emotionele ontwikkeling
Je baby speelt vanaf nu echt in op gesprekken die hij hoort en zal die willen imiteren. Dat kan jij zijn in gesprek met je partner maar ook bijv. de televisie. Hij neemt klakkeloos de tonen en de manier van praten over en 'praat' terug. Je baby wordt steeds meer op de buitenwereld gericht en wordt daarmee dus met de dag socialer. Hij wil er graag bij zijn en communiceren. Geef hem eens een spiegel: wat zal hij blij zijn om een baby te zien. Een baby, want hij realiseert zich nog niet dat híj die baby is. Je kunt dit gemakkelijk testen: maak een stip op zijn voorhoofd en laat hem dan in de spiegel kijken. Je baby zal zien dat de andere baby iets op zijn voorhoofd heeft wat daar niet hoort. Hij zal het bekijken en proberen weg te halen. Met zijn vingertje gaat hij naar de spiegel toe en probeert de stip bij de andere baby weg te vegen. Hij snapt niet waarom het niet lukt. Dat heeft hij pas over drie maanden door.
Lichamelijke ontwikkeling
De echte lichamelijke krachtpatsertjes zullen zich op gaan trekken in de box of aan de rand van de salontafel. Ze willen staan en het vallen maakt ze niets uit. Ze oefenen net zolang tot ze stevig staan. Het is goed om te weten dat je het vallen niet kunt voorkomen. Het is overigens ook niet goed voor de ontwikkeling van je baby om hem te verbieden dit te proberen. Hier komt ook de uitdrukking 'door vallen en opstaan wordt je groot' vandaan. Natuurlijk kun je jouw baby wel beschermen door in ieder geval alle scherpe objecten weg te halen. Bescherm de hoeken van lage kastjes en tafeltjes met speciale hoekbeschermers. Veiligheidsmaatregelen tref je niet alleen als je baby duidelijk lichamelijk interesses vertoont. Er zijn genoeg baby's die nog nooit hebben laten zien dat ze graag willen staan of kruipen en er letterlijk opeens vandoor gaan. Deze baby's hebben dit geleerd door te kijken en niet door te oefenen. Kortom: je weet nooit wanneer jouw baby gaat kruipen of lopen en daarom doe je er verstandig aan om nu je huis veilig te maken.
Ontwikkeling van de handjes
Je baby heeft nu prima door hoe hij de spieren van zijn handen moet gebruiken. Hij pakt feilloos dingen van de ene in de andere hand, haalt met twee vingertjes kleine dingetjes uit kleine gaatjes en weet ook precies de afstanden die hij met zijn handjes moet maken in te schatten. Je baby leert nu om zijn plannetjes ook daadwerkelijk uit te voeren. Hij wil bijv. blokjes ergens in doen en merkt dat het niet lukt. Hij slaat erop maar nog steeds lukt het niet. Het puzzel aspect wat daarin zit heeft hij nog niet onder de knie. Hij kan legoblokjes wel van elkaar afhalen maar nog niet bovenop elkaar stapelen. Tot zijn grote frustratie...
Achtste Maand: Je baby uit zijn mening en is jaloers!
Van die kleine onschuldig baby is weinig meer over. Je baby ontwikkelt zich in een rap tempo en zal zelf binnenkort ook in een snel tempo vooruit komen door te gaan kruipen. Je baby heeft een mening en weet die nu al duidelijk kenbaar te maken. Hij vindt jou nog steeds de meest speciale persoon en is jaloers als je aan anderen aandacht geeft...
Tip:
• Je baby is te groot voor de draagdoek. Gebruik vanaf nu een rugdrager.
Sociaal emotionele ontwikkeling
Vanaf deze maand ben jij niet meer alleen de initiator van het gezamenlijk spelen maar je baby zal zelf steeds meer het initiatief gaan nemen. Hij zal je aandacht niet meer trekken met zijn stem of een glimlach maar op een veel slimmere manier. Hij komt naar je toe en zal dan snel achter een stoel gaan zitten. Hij wil verstoppertje spelen. Hij daagt jou dus uit om te spelen. Je baby zal ook geďnteresseerd zijn in de rolpatronen die zich in je gezin afspelen. Hij wil mama zijn terwijl jij de baby moet zijn. Natuurlijk nog niet zoals in het rollenspel van een peuter maar op een primitievere manier. Hij zal jou bijv. een hapje van zijn fruithapje willen geven en dan kijken hoe jij reageert. Je baby leert ook steeds beter emoties in te schatten. Je zult zien dat hij zijn knuffel troost als deze hard valt en dat hij nog beter in staat is om sociaal te manipuleren. Dit manipuleren heeft misschien een negatieve klank, maar eigenlijk is het wel heel slim van ze. Wij praten immers ook anders tegen mensen als we iets van ze gedaan willen krijgen. Je baby doet dat ook bij jou. En op een steeds verfijndere manier. Hij realiseert zich voor de eerste keer dat je lief bent tegen een andere baby of kind. Als je naar zijn mening iets te lief bent merk je dat snel genoeg... Hij reageert jaloers!
Een eigen mening
Baby's komen met een karaktertje op de wereld en dus ook met een eigen mening. Als moeder merk je dan ook snel genoeg wat je baby van iets vindt. Je ziet aan zijn lichaampje of hij geniet of bang is. Je kent hem door en door en daardoor weet je hoe hij ergens over denkt. Vanaf deze maand snappen anderen je baby's mening ook goed. Hij maakt deze namelijk duidelijk kenbaar. Als hij iets vies vindt dan zie je dat aan zijn hele gezichtje. Sommige baby's zeggen het ook al.
Tip:
• Laat je baby uit een tuitbeker drinken. Dat is beter voor zijn tandjes. Probeer zo min mogelijk meer de fles te gebruiken.
Ontwikkeling van de hersenen
Een van de meest drastische veranderingen in de hersenen vindt plaats wanneer een baby acht maanden is. En dat gaat niet onopgemerkt aan hem voorbij. Hij zal merken dat zijn hoofdje opeens heel anders werkt. Alles wat 'daar boven' zat is anders. Hij is van slag, heel logisch. Misschien eet hij slechter, is eenkennig, huilt meer of laat op een andere manier zien dat hij uit z'n hum is. Dat kan een paar weken aanhouden. Voor moeders kunnen deze weken best zwaar zijn. Realiseer je dan dat jouw baby het ook moeilijk heeft en tel tot tien als je denkt dat je gaat ontploffen. Voel je ook niet schuldig. Niemand heeft het erover maar iedereen voelt het: ook je baby, waar je zielsveel van houdt, zou je soms best wel eens achter het behang willen plakken.
Lichamelijke ontwikkeling
Veel baby's gaan vanaf deze maand tijgeren. Dit is een voorloper van het kruipen. Je baby kruipt eigenlijk maar doet dat naar achteren toe! Dat zal hem frustreren. Hij wil met zijn geest naar voren en zijn lichaam doet het tegenovergestelde. Moedig je baby aan ga er gezellig naast zitten, ook op handen en knieën natuurlijk. Probeer het samen onder de knie te krijgen. Niet dat het samen doen je baby helpt om sneller te leren kruipen maar het geeft hem meer steun en daardoor zekerheid. En door die twee ingrediënten heeft hij het echte kruipen wel sneller onder de knie.
Negende Maand: Nu weet je baby het zeker: hij is 'ik'
Je baby weet nu dat hij een zelfstandig persoontje is. Hij herkent zichzelf nu ook in de spiegel. Hij realiseert zich dan ook dat hij een eigen karaktertje heeft. Een eigen 'ikke'. Dat maakt hij dan ook wel kenbaar: hij wil alles zelf doen en laat dat duidelijk merken. Hij is nu echt niet meer die afhankelijke lieve baby die je toen voor het eerst in je armen hield.
Tip:
• plaats beneden en boven traphekjes, je baby wordt steeds avontuurlijker.
Sociaal emotionele ontwikkeling
Als je baby zes maanden is snapt hij dat 'nee' ook echt 'nee' betekent, tenminste; als jij hem niet tóch zijn zin hebt gegeven. Nu komt hij in een fase dat hij de 'nee' niet meer klakkeloos zal accepteren. Van een drambui kun je nog niet spreken maar wel van een 'zeer duidelijke eigen mening'. Dat is maar goed ook want zo leert je baby dat hij een eigen persoontje is met eigen gevoelens en wensen. Het leren aanpassen van eigen gevoelens en wensen aan de omgeving is een van de belangrijke stappen in het socialisatieproces. Je baby realiseert zich nu dus helemaal dat hij toch echt iemand anders is dan jij. Hij zal jouw hulp soms niet meer accepteren. Hij wil zelf eten, zelf zijn sokken aantrekken en zelf zijn tanden poetsen. Je baby ontwikkelt zijn eigen 'ik' zijn.
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby is nu bijzonder geďnteresseerd in een aantal gebeurtenissen achter elkaar, die een verband met elkaar hebben. Hij schept iets met een lepeltje op, stopt het in een ander potje, roert het en stopt het vervolgens in zijn mond. Hij 'kookt' zijn eigen eten. Je baby doet dit soort dingen ook met speelgoed. hij pakt een blokje, stopt het in een doos, schudt de doos, doet de deksel omhoog en haalt het blokje er weer uit.
Lichamelijke ontwikkeling
Gemiddeld gaat een baby met negen maanden kruipen. Natuurlijk oefent hij dit al een tijdje maar als hij het eenmaal doorheeft, gaat hij er als een speer vandoor. En natuurlijk vooral als jij niet kijkt. Dan kan hij eindelijk even voelen aan dat geen dat jij hem altijd hebt verboden. Check dus regelmatig of alles nog veilig is in je huis. Controleer stopcontacten, scherpe hoeken, haal giftige planten weg en zet je schoonmaakmiddelen en medicijnen een paar planken hoger. Sommige baby's van negen maanden stappen al langs de rand van de box of tafel. Ze hebben dat steuntje nog wel nodig. De allervlugste baby's lopen zelfs al met negen maanden. Er zijn geleerden die aangeven dat het goed is als je baby voor het lopen eerst een tijdje kruipt. Dat zou dan beter zijn voor hun oogcoördinatie. Maar ja... je hebt toch geen invloed op de lichamelijke ontwikkeling van je kind. Hij bepaalt zelf wanneer hij ergens aan toe is.
Ontwikkeling van de handjes
De motoriek van je baby's handjes doet het al erg goed. Je merkt dat hij ook steeds meer slimme dingen met zijn handjes kan doen. Misschien kan hij met een beetje hulp al een puzzel van drie stukjes maken. Of hij kan muntjes in de gleuf van een spaarpot stoppen. Je baby heeft ook door dat hij andere dingen met zijn handen kan dan ze als 'gereedschap' te gebruiken. Hij wijst dingen aan met één vinger. Tot voor kort sloeg hij er met zijn hele hand op. Hij gebruikt zijn handen ook om gebaren te maken. Dat deed hij al een paar weken maar nu maakt hij meerdere gebaren achter elkaar. Zing maar eens het liedje 'klap eens in je handjes' met hem. Je zult zien dat hij alle gebaren op het goede moment nadoet. Natuurlijk moet hij dat wel een beetje oefenen eerst. Oefenen doet hij trouwens graag voor de spiegel. Hij bestudeert zichzelf en geniet daarvan.
Tiende Maand: Baby ontdekt de taal
Zitten, pakken, kruipen, eten, een eigen mening duidelijk maken, je baby heeft het allemaal door. Hij begint nu de trap op te kruipen en zegt heel bewust zijn eerste woordjes met een duidelijke klank. Je baby is bijna geen baby meer maar een dreumes.
Je baby begint steeds meer fantasie te vertonen. Nog niet zoals je dat bij peuters ziet, maar op een wat serieuzere manier. Hij wil helpen met de afwas, doet de was in de wasmachine en wil ook met een doekje stoffen. Allemaal pogingen om steeds meer op een volwassene te willen lijken. Je baby begint ook te acteren. Hij trekt een heel zielig gezicht wanneer hij jouw aandacht wil hebben of iets van je gedaan wil hebben. Misschien is het je al opgevallen: de woorden die je kindje uitspreekt zijn nu heel anders. En niet alleen de woorden, ook de intentie ervan is anders. Je baby brabbelt vanaf nu geen herkenbare klanken meer maar zegt heel bewust woorden met een duidelijke klank er in (boe is boek, baba is papa). Als je baby eenmaal zijn eerste bewuste echte woordjes heeft gezegd zal zijn woordenschat in snel tempo uitbreiden. Hij heeft nu door hoe hij zijn mond moet gebruiken. De betekenis van de woorden kende hij al want die heeft hij in de afgelopen maanden al geleerd. Weldra kletst hij je de oren van het hoofd...
Lichamelijke ontwikkeling
Je baby is nu al een vrij ervaren kruiper. Tijd voor de volgende uitdaging! Vaak is dat de trap. Help hem daarbij. Je kunt dat mooi gebruiken om hem ook hoogtes en dieptes te laten inschatten. Bovenden leert hij dan hierdoor goed zijn balans te houden. Vanzelfsprekend sta jij er bij om hem op te vangen als het fout gaat. Je baby is nu alleen in staat om naar boven te kruipen. Een trap afdalen is nu waarschijnlijk nog toe moeilijk voor hem. Om te voorkomen dat je baby besluit zelfstandig te gaan avonturieren bevestig je beneden én boven traphekjes. Maak er een goede gewoonte van om die altijd achter je dicht te doen. Ook als je baby slaapt!
Ontwikkeling van de handjes
Je baby ontwikkeld zijn fijne motoriek steeds beter en heeft nu een vrij goede pincetgreep ontwikkeld. Dat is de houding die je hand aanneemt als je iets tussen wijsvinger en duim vasthoudt. Denk bijv. aan het vasthouden van een pen of de houding die je hand aanneemt wanneer je een klein snoepje van de tafel pakt. Kijk naar je baby's handjes. Kan hij dat al? Zo niet, oefen dan met hem. Hij heeft deze pincetgreep later hard nodig, vooral bij het schrijven.
Ontwikkeling van je baby's ogen
Toen je baby geboren was zag hij alleen scherp op een afstand van 20 tot 30 centimeter. Inmiddels hebben de oogjes van je baby al heel wat geleerd. Hij heeft zelfs al door dat objecten die dichter bij komen niet groter worden, maar dat zij alleen groter lijken te worden. Hij kan nu ook de grootte van iets dat twee meter verder staat inschatten. Dat is heel erg knap, wij denken daar niet meer over na.
Elfde Maand: Je baby wil helpen
De laatste maand dat je baby nog een baby is. Volgende maand wordt hij al weer 1 jaar, en daarmee... Een dreumes! In zijn laatste baby maand is hij dol allerlei 'projecten': dit zijn ketens van acties die soms wel een, maar soms ook geen, vaste volgorde hebben.
Nog meer dan vroeger doet je baby je graag na en helpt je. Dat helpen doet hij nog niet echt met de intentie om jou het leven gemakkelijker te maken, hij helpt je eerder meestal van de wal in de sloot. Nee, hij helpt je omdat hij graag bij jou wil horen, net zo groot wil zijn als jij en vooral hetzelfde wil kunnen als jij. Natuurlijk merkt hij dat jij het fijn vindt als hij jou helpt. Op het moment dat hij zich dat gaat realiseren wordt het helpen pas echt leuk. Hij kan immers ook wat jij kunt én hij maakt mama er nog blij mee ook. Wat wil hij nog meer? Je baby kopieert dus bijna al je handelingen en gedrag. Herken je jezelf er al in af en toe? Zie je al dat hij een aantal dingetjes op precies dezelfde manier doet als jij?
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby is nu bijzonder geďnteresseerd in het doen en observeren van 'projecten'. Denk hierbij bijv. aan het project de tafel dekken, het project de afwas of het project je aankleden. Hij weet dat er een heleboel bij komt kijken om dat voor elkaar te krijgen. Het aankleden bestaat bijv. uit het aantrekken van meerdere kledingstukken. Wij hebben daar meestal niet echt een vaste volgorde voor, behalve dan dat we eerst het ondergoed aantrekken alvorens de rest aan te doen. Je baby krijgt dat nu ook door en gaat daarmee experimenteren. Hij maakt daarin soms de gekste keuzes. Eerst de trui, dan het hemd etc. Leg hem uit dat je soms wel kunt kiezen voor een volgorde waarin je dingen doet, en soms niet. Sommige onderdelen van een project zijn flexibel (je kiest wanneer je iets wilt doen) en andere vast (die onderdelen moet gebeuren voordat er iets anders kan gebeuren). Dat klinkt allemaal erg ingewikkeld maar eigenlijk bestaat het hele leven uit allemaal projecten. Ook hierbij geldt: wij denken hier niet meer over na, jouw baby echter wel en hij probeert die trucs nu ook onder de knie te krijgen.
Lichamelijke ontwikkeling
Je baby kan nu nog beter zijn balans houden. Hij kan naar de zijkant leunen terwijl hij zit of zijn gewicht op een voet plaatsen, dit alles natuurlijk zonder te vallen. Bovendien kan je baby, terwijl hij dat doet, zich met zijn hoofd, rug en armen omdraaien om iets te pakken. Je baby is nu al een echte kunstenaar in het balanceren. Als je baby ook vroeg begonnen is met het kruipen is de kans groot dat hij nu stevig op twee benen kan staan, zonder steun. Hij zal zich zelfs door de kamer voort kunnen bewegen door van stoel, naar tafel, naar bank te stappen. Er zijn zelfs baby's die al los kunnen lopen op deze leeftijd.
Ontwikkeling van de handjes
Je baby kan nu heel goed materialen voelen met zijn handen. Voorheen stopte hij alles nog in zijn mond. Daarmee 'voelde' hij hoe iets aanvoelde. Nu doet hij dat minder of niet meer. Hij voelt, net als wij, met zijn handjes. Zijn tast wordt dus optimaal ontwikkeld. Hij weet nu ook dat sommige materialen niet prettig aan kunnen voelen. Als hij iets niet kent zal hij het niet meer met een volle hand pakken maar eerst voorzichtig met één vingertje voelen. Pas als hij het echt vertrouwt zal hij het helemaal vast pakken!
Twaalfde Maand: Hoera, 1 jaar!
Precies een jaar geleden hield jij je baby voor de eerste keer in je armen en keek je voor de eerste keer in zijn prachtige blauwe ogen. Hij heeft nu alle seizoenen een keer meegemaakt en heeft al ontzettend veel over het leven geleerd. Wist je dat een persoon nooit meer zoveel zal leren in een jaar dan in zijn eerste levensjaar? Je baby heeft dus hard gewerkt de laatste maanden, tijd voor zijn eerste verjaardagsfeestje!
Je baby gaat nu ook gebruik maken van zijn herinneringen. Deze herinneringen gaan nu dan ook zijn gedrag beďnvloeden: hij gaat er als een speer vandaan als hij iets moet doen dat hem helemaal niet bevalt. Hij merkt dat jij boodschappen wilt gaan doen en hij heeft daar helemaal geen zin in, snel verstopt hij zich... Je baby tatert met de dag beter en meer. De meeste baby's brabbelen al zo'n vijf tot tien woorden als ze een jaar oud zijn. Echter sommige baby's veel meer, anderen zeggen nog geen woord. Toch zijn alle baby's van een jaar wel in staat om te communiceren. Met handen, voeten, mond, klanken, geluiden en meestal een paar woorden.
Eenkennig
Misschien merk je dat je baby steeds banger wordt als er vreemden in de buurt zijn of komen. Hij kruipt dan tegen je aan en durft niet naar die vreemde mensen te kijken. Eenkennigheid noemen we dat. Mensen vinden het vaak leuk als een kind niet eenkennig is maar is dat wel zo leuk? Gemakkelijker is het misschien wel. Toch is het wel goed als je kindje wat eenkennig is. Het betekent dat hij eerst de kat uit de boom kijkt. Hij vertrouwt het bekende en wantrouwt het onbekende. Heel normaal toch? Voorzichtigheid troef.
Ontwikkeling van de hersenen
Je baby leert zich steeds beter concentreren. Hij begrijpt een verhaaltje en luistert er ook aandachtig naar. Hij geniet van muziek en luistert er meestal ook al echt naar. Een puzzel leggen gaat hem steeds beter af. Hij is steeds meer geďnteresseerd in de televisie. Maar hij stelt ook eisen aan alles waar hij zich op moet concentreren; het moet in zijn belevingswereld passen en niet langer dan een paar minuten duren. Als je boekjes met hem leest, laat hem dan ook eens het verhaaltje 'voorlezen'. Je kunt met een gerust hart televisie kijken met je baby. Als hij er echt in geďnteresseerd is en ook nog andere hobby's heeft, is er echt niets mis met televisie kijken. Er bestaan tegenwoordig zelfs hele leuke en educatieve op kleine kinderen gerichte programma's.
Ontwikkeling van de handjes
Je zult merken dat de armpjes van je baby nu steeds meer een rol gaan spelen bij het ondersteunen van de hand en het doel van wat de hand wil gaan doen. Een simpel voorbeeld hiervan is het zelf eten. Je baby deed dat al een tijdje maar gebruikte daar zijn pols eigenlijk nog niet bij. Hij boog dan zijn arm bij z'n elleboog en stopte vervolgens, meestal vrij onhandig, de lepel met gestrekte onderarm in zijn mondje. Nu gebruikt hij ook zijn pols om te buigen. Het resultaat: een soepele beweging waarmee hij zijn lepel beter in zijn mondje krijgt. Moedig je baby vooral aan om zelf te eten. Jong geleerd is oud gedaan en bovendien is het goed voor zijn zelfvertrouwen om dingen zelf te doen. Misschien houdt hij dit nog niet de hele maaltijd vol. Als hij moe wordt neem jij het gewoon weer over.